Định hướng phát triển ngành dệt may sau đại dịch Covid-19

Thực trạng ngành dệt may 3 tháng đầu năm 2020

Đến hết Q1/2020, kim ngạch xuất khẩu của toàn ngành dệt may ước đạt hơn 8 tỷ USD, giảm 2,02% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó xuất khẩu hàng dệt may (gồm vải) trong Q1/2020 ước tính đạt hơn 7 triệu USD, giảm 1.4% về mặt giá trị so với cùng kỳ năm 2019. Riêng tháng 3/2020, kim ngạch xuất khẩu dệt may Việt Nam đã chứng kiến mức sụt giảm 7.42%.  

Xuất khẩu hàng dệt may (bao gồm vải), 2014 – Q1/2020

Nguồn: VIRAC, TCHQ

Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc là các quốc gia nhập khẩu hàng dệt may lớn nhất của Việt Nam. 3 tháng đầu năm 2020, kim ngạch xuất khẩu sang Mỹ đạt hơn 3 triệu USD, giảm 0.42%, chiếm 47% tổng kim ngạch xuất khẩu dệt may của Việt Nam. Đứng thứ hai là Nhật Bản với kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 900 triệu USD, tăng 2.12%, chiếm 13%. Hàn Quốc đứng thứ ba với 700 triệu USD, giảm 7.12%, chiếm 10% tổng kim ngạch xuất khẩu

Những khó khăn, thách thức            

Đầu năm 2020 cơn “ác mộng” Covid-19 lan rộng khắp thế giới tác động tiêu cực đến hầu hết tất cả các ngành nghề kinh tế. Mặc dù đạt được kết quả khả quan, ngành dệt may không ít nhiều cũng bị ảnh hưởng nặng nề trong số đó. 

Căng thẳng thương mại Mỹ – Trung 

Căng thẳng này ảnh hưởng tới tỷ giá giữa các đồng tiền, giá hàng hóa gia công tại Việt Nam cao hơn so với một số nước trong khu vực như: Hàn Quốc, Trung Quốc dẫn tới ảnh hưởng đến các đơn hàng xuất khẩu, đặc biệt với nhóm hàng dệt may. Đặc biệt, việc tiêu thụ sợi và nguyên phụ liệu gặp rất nhiều khó khăn vì thị trường xuất khẩu chủ lực là Trung Quốc (chiếm 60%) cắt giảm lượng nhập hàng.

Khả năng nội địa hóa sản phẩm chưa lớn

Việt Nam là nước có thế mạnh về ngành dệt may nhưng khả năng nội địa hóa sản phẩm chưa lớn và đặc biệt khâu nhuộm hoàn tất trong ngành dệt vẫn còn yếu. Nguyên nhân chính là do tác động của các Hiệp định thương mại tự do được ký kết trong thời gian qua đã có hiệu lực, làm giảm thuế nhập khẩu và mở cửa thị trường bán lẻ cho nước ngoài vào đầu tư, kinh doanh. Đó là cơ hội cho các thương hiệu thời trang nước ngoài như Zara, H&M, Topshop, Old Navy… đổ bộ và cạnh tranh. 

Hơn nữa, sản phẩm xuất khẩu chủ yếu là vải thô và sợi thô, sản phẩm nhập khẩu là vải tinh và các loại nguyên, phụ liệu, mà chủ yếu là nhập từ Trung Quốc. Dù ngành dệt may đóng góp tới hơn 13% vào kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam nhưng giá trị gia tăng ngành còn thấp, chỉ ở mức 25%. Nguyên nhân là các doanh nghiệp trong nước hầu hết có quy mô vừa và nhỏ, chủ yếu sản xuất dưới hình thức CMT và FOB. Sản xuất theo phương thức CMT hiện chiếm đến 85%, FOB khoản 13% và ODM là 2%. 

Sự thiếu hụt nguồn cung nguyên phụ liệu sản xuất

Doanh nghiệp dệt may đã trải qua hơn bốn tháng đầu năm đối mặt với sự thiếu hụt nguồn cung nguyên phụ liệu sản xuất khi Trung Quốc – nhà cung ứng tới 80% nguyên liệu phải đóng cửa biên giới để dập tắt dịch bệnh. Nhiều doanh nghiệp mất khả năng thanh khoản vào cuối tháng 4, số lượng lao động mất việc ước tính từ 40-50% và lượng hàng tồn kho trong hai tháng 4, 5 sẽ mất khoảng 50% giá trị.

Định hướng phát triển cho ngành dệt may 

Theo một khảo sát của Liên đoàn sản xuất dệt may quốc tế (ITMF), trung bình 8% đơn hàng đã giảm trên toàn thế giới và doanh thu dự kiến ​​trong năm 2020 sẽ giảm gần 10% so với năm 2019. Vinatex đưa ra dự báo 30% số lao động của ngành dệt may sẽ thiếu việc làm trong tháng 04/2020 và 50% số lao động thiếu sẽ việc làm trong tháng 05/2020, tổng thiệt hại ước tính trên 5,000 tỷ đồng. Từ đó, ngành dệt may Việt Nam đã xây dựng mục tiêu cụ thể cho năm 2020 và tầm nhìn đến 2030:

  • Xây dựng Chương trình sản xuất vải phục vụ xuất khẩu phát triển các sản phẩm dệt kỹ thuật, sản phẩm dệt phục vụ y tế
  • Phát triển nguồn nguyên liệu xơ bông, các loại cây có xơ sợi, xơ sợi nhân tạo và phụ liệu
  • Tăng cường cho ngành may xuất khẩu nhờ các thỏa thuận thương mại 

Mục tiêu cụ thể của ngành dệt may đến năm 2030

Nguồn: VIRAC, TCHQ

Cụ thể mục tiêu đến 2025 đạt 60 tỷ USD, với kim ngạch xuất khẩu hơn 40 tỷ USD, tăng 7,7% so với thực hiện 2019. Nhưng số lượng lao động duy trì ở mức như hiện nay (2.5 triệu lao động công nghiệp) và năng suất lao động trên đầu người tăng 150%.

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.