Niên vụ 2023 – 2024, ngành mía đường Việt Nam ghi nhận diện tích và sản lượng mía đều tăng trong bối cảnh giá đường neo cao, mặc dù vẫn tồn tại nhiều thách thức.
Trong niên vụ 2023 – 2024, sản lượng mía đường Việt Nam đạt kết quả tích cực nhờ mở rộng vùng nguyên liệu mía, giúp doanh nghiệp trong ngành kinh doanh thuận lợi. Tuy nhiên, ngành mía đường Việt Nam vẫn gặp khó trước nạn đường nhập lậu tăng trong khi thiếu nguồn cung ứng nội địa.
ĐĂNG KÍ NHẬN TƯ VẤN BÁO CÁO NGÀNH MÍA ĐƯỜNG
Ngành mía đường Việt Nam tăng trưởng tích cực
Diện tích và sản lượng mía đường tăng đáng kể
Theo Hiệp hội Mía đường Việt Nam (VSSA), vụ ép mía 2023-2024 dự kiến còn 25 nhà máy đường hoạt động với công suất thiết kế là 122.200 tấn mía/ngày.
Theo báo cáo từ các nhà máy này, sản lượng mục tiêu niên vụ 2023-2024 dự kiến sẽ tăng trưởng so với niên vụ trước. Cụ thể, diện tích mía thu hoạch ước đạt 159,159 ha (tăng 12% so với cùng kỳ), sản lượng mía chế biến đạt hơn 10.9 triệu tấn (tăng 13%), sản xuất hơn 1 triệu tấn đường các loại (tăng 10%).
Sản lượng và diện tích trồng mía tăng đáng kể trong 2 niên vụ liên tiếp (Nguồn: Stockbiz)
Sản lượng và diện tích mía gia tăng nhờ giá thu mua mía ổn định với mức 1,1 – 1,3 triệu đồng/ tấn. Mức giá này tương đương so với các nước trong khu vực, giúp nông dân yên tâm mở rộng vùng nguyên liệu và ngăn chặn tình trạng mất giá sau vụ thu hoạch.
Giá đường nội địa có thể neo cao trước khi giảm nhẹ theo giá đường thế giới
Giá đường nội địa ít biến động trong nửa đầu 2024 và dự báo có thể sẽ duy trì quanh mức 20.000 – 21.000 đồng/kg cho đến hết niên vụ 2023-2024. Mức giá này cao hơn mức giá bình quân niên vụ trước nhờ phục hồi vùng nguyên liệu mía và dần chủ động trong công nghiệp sản xuất đường.
Theo VCBS, giá đường Việt Nam sẽ phụ thuộc vào diễn biến cung – cầu trong nước, ít bị ảnh hưởng trực tiếp bởi giá thế giới trong ngắn hạn. Nguyên nhân là do chính sách quản lý tốt đường nhập khẩu và phòng vệ thương mại của Nhà nước.
Theo VNDirect, trong dài hạn, giá đường trong nước sẽ biến động giảm theo giá đường thế giới, nhưng vẫn cao hơn với mức giá trung bình niên vụ 2019 – 2021.
Doanh nghiệp ngành mía đường đạt lợi nhuận cao
Trong 3 quý niên độ 2023 -2024, doanh thu và lợi nhuận của một số doanh nghiệp mía đường tăng trưởng đáng kể so với cùng kỳ. Kinh doanh mía đường khởi sắc do hưởng lợi từ yếu tố lạc quan của giá cùng với các biện pháp phòng vệ thương mại của Bộ Công thương.
Tuy vậy, cũng có không ít doanh nghiệp khác trong ngành ghi nhận lợi nhuận và doanh thu giảm so với cùng kỳ. Nguyên nhân do hoạt động sản xuất có tính chất thời vụ khiến nguồn cung ứng chủ yếu dựa vào hàng tồn kho từ niên vụ trước hoặc do phát sinh chi phí tài chính cao.
Kết quả kinh doanh đối lập của các doanh nghiệp ngành mía đường (Nguồn: BCTC các doanh nghiệp)
Thị trường mía đường trong nước tồn tại nhiều thách thức
Quy mô đường nhập lậu tăng mạnh
Đầu năm 2024, gian lận thương mại đường nhập khẩu diễn ra liên tục tại Việt Nam với con số ghi nhận lên đến hàng trăm tấn đường lậu, chủ yếu từ Thái Lan. Mặc dù đã có sự tăng cường kiểm soát, song các đối tượng hoạt động phức tạp và tinh vi, gây khó khăn trong việc ngăn chặn đường nhập lậu.
Điều này gây khó khăn cho nguồn đầu ra làm tăng lượng tồn kho, thiệt hại chuỗi liên kết sản xuất của doanh nghiệp và nông dân trồng mía. Ngoài ra, đường lậu còn gây thất thu thuế, tạo lực cản kìm hãm tốc độ phát triển của sản xuất mía đường trong nước.
Đường nhập lậu tràn lan gây khó khăn cho ngành mía đường Việt Nam
Nguồn cung không đáp ứng đủ nhu cầu nội địa
Trước khi giảm thuế nhập khẩu đường xuống còn 5% từ mức 85%, sản lượng đường Việt Nam đáp ứng khoảng 80 – 90% nhu cầu. Tuy nhiên, sau khi thực hiện cam kết của ATIGA, dữ liệu từ USDA cho thấy tỉ lệ tự cung ứng giảm mạnh xuống chỉ còn 35 – 40%. Nguyên nhân là do tiêu thụ đường liên tục tăng trưởng lên mức 2,3 – 2,4 triệu tấn/năm trong khi sản xuất trong nước đang dần phục hồi.
Điều này khiến ngành mía đường trong nước bị thu hẹp do sự gia tăng nhập khẩu nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu thụ. Trong tương lai, việc ổn định cung cầu và triển vọng của ngành phụ thuộc vào việc bổ sung hợp lý hạn ngạch nhập khẩu đường.
Ngoài ra, sản xuất mía đường Việt Nam còn phải đối mặt với nhiều khó khăn từ biến đổi khí hậu, hạn hán, bão lũ, sức ép cạnh tranh cao từ các cây trồng khác,…
Diễn biến cung cầu mía đường Việt Nam giai đoạn 2013 – 2024 (Nguồn: Sở giao dịch hàng hoá Việt Nam)
ĐĂNG KÝ ĐỂ NHẬN TƯ VẤN BÁO CÁO NGÀNH MÍA ĐƯỜNG VIỆT NAM
VIRAC còn cung cấp hệ thống dữ liệu kinh tế Data Factory để phục vụ các cá nhân tra cứu dữ liệu thô. Data Factory VIRAC cung cấp dữ liệu của 456 mã ngành với thông tin: Số lượng doanh nghiệp; Số lượng lao động; Doanh thu thuần; Tài sản cố định; Vốn đầu tư cơ bản; Lợi nhuận trước thuế; Thuế và các khoản phải nộp của các ngành kinh tế.
Ngoài ra, thống kê nâng cao Data Factory VIRAC còn cung cấp dữ liệu về sản xuất, tiêu thụ, tồn kho của 1910 sản phẩm theo từng quý, từng tỉnh thành và toàn quốc.
Để tìm hiểu cụ thể hơn về Data Factory VIRAC, vui lòng gửi thông tin tới Zalo Official Account hoặc quét mã QR bên dưới.
VIRAC được thành lập bởi đội ngũ nhân sự uy tín và có chuyên môn về thông tin, tài chính và nghiên cứu thị trường trong khu vực. VIRAC chuyên cung cấp các sản phẩm, dịch vụ liên quan đến:
- Nghiên cứu Ngành
- Nghiên cứu doanh nghiệp
- Nghiên cứu thị trường
- Nền tảng dữ liệu VIRACE
Các đối tác của VIRAC
- Ngân hàng Thương mại cổ phần Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank)
- Ngân hàng Thương mại cổ phần Công thương Việt Nam (Vietinbank)
- Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank)
- Ngân hàng Thương mại cổ phần Quân đội (MB Bank)
- Công ty TNHH Quốc tế Unilever Việt Nam
- Olam International
- FrieslandCampina
